เล่ม ๔๓ ข้อ ๗๕๕

อภิธรรมปิฎก ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๔

 [๗๕๕] รูปาวจรธรรม อาศัยรูปาวจรธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย  คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ.  ธรรมที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม อาศัยรูปาวจรธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย  คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่เป็นรูปาวจรธรรม ปฏิสนธิ.  รูปาวจรธรรม และธรรมที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม อาศัยรูปาวจรธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย  คือ ในปฏิสนธิขณะ ขันธ์ ๓ และกฏัตตารูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่เป็นรูปาวจรธรรมขันธ์ ๒ ฯลฯ.  ธรรมที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม อาศัยธรรมที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม เกิดขึ้น ไม่ใช่เพราะปุเรชาตปัจจัย  คือ ในอรูปภูมิ ขันธ์ ๓ อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม ขันธ์ ๒ ฯลฯ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่ไม่ใช่รูปาวจรธรรม ปฏิสนธิ ตลอดถึงอสัญญสัตว์.  พึงกระทำหัวข้อปัจจัย ๕ นอกนี้ พึงกระทำอนุโลม.  ฯลฯ ไม่ใช่เพราะปัจฉาชาตปัจจัย มี ๙ นัย.

พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับหลวง · หน้า ๕๐๒

อธิบายเนื้อหา
ข้อความนี้ปรากฏที่อื่นอีก แห่ง